اخذ غیر قانونی پول از والدین

در سال‌های اخیر مساله کلیشه‌ای اخذ شهریه هنگام ثبت‌نام در مدارس واکنش‌های فراوان را از سوی والدین و مسئولان در وزارت آموزش و پرورش به همراه داشته است. این در حالی است که بر اساس قانون دریافت هرگونه وجه نقد از اولیا تخلف محسوب می‌شود. آنچه در ادامه می‌خوانید نظرات میر حمایت میرزاده، سخنگوی کمیسیون آموزش مجلس در گفت‌وگو با «آرمان» درباره اخذ شهریه در هنگام ثبت‌نام دانش‌آموزان است.

اخذ پول هنگام ثبت‌نام در مدارس و برخورد با این قضیه باید چگونه باشد؟

در هنگام ثبت‌نام با مساله اخذ شهریه و نارضایتی برخی والدین روبه‌رو هستیم. درضمن از بعد قانونی هرگونه کمک از سوی مردم به مدارس منع قانونی ندارد. اغلب والدین به دلیل وجود فرهنگ تعامل در مسائل مدرسه مشارکت می‌کنند. اغلب اولیای دانش‌آموزان برنامه‌ریزی کرده و به شکل داوطلبانه نسبت به حل و فصل مشکلات مدرسه اقدامات لازم را انجام می‌دهند. از سوی دیگر دولت هم به میزان کافی سرانه مدارس را تامین نمی‌کند. در این میان برخی از والدین دانش‌آموزان به شکل داوطلبانه به ارائه برنامه یا تجهیز وسایل ورزشی، آزمایشگاهی، آموزشی و…. می‌پردازند. درضمن آموزش و پرورش هم ناظرانش را به مدرسه فرستاده تا با بررسی وضعیت ثبت‌نام از هرگونه فشار اقتصادی به خانواده‌ها جلوگیری کند. برخی از افراد ناراضی نسبت به روند ثبت‌نام و اخذ شهریه می‌توانند از طریق شماره تماس‌های نصب شده در دفاتر مدارس مسئولان آموزش و پرورش را درباره این قضیه آگاه کنند. بر اساس قانون تحصیل در مدارس کشور باید به شکل رایگان باشد، اما طبق نظرات شما، هر یک از والدین به شکل داوطلبانه شهریه را پرداخت می کنند و به ارائه دیگر خدمات در مدارس می‌پردازند. در حالی که در سال‌های اخیر به دلیل پرداخت نکردن شهریه و نداشتن استطاعت مالی برخی خانواده‌ها شاهد ثبت‌نام نکردن دانش‌آموز یا اعمال رفتارهای توهین آمیز از سوی اولیای مدرسه بودند. در مدارس غیردولتی پرداخت شهریه قانون ویژه خود را دارند. در این گونه مدارس پرداخت هرگونه هزینه یا ارائه خدمات بر اساس قوانین مندرج در هنگام ثبت‌نام انجام می‌شود. همچنین اولیای دانش‌آموزان در مدارس عادی باید بپذیرند که بهترین مدرسه برای تحصیل فرزندشان نزدیک‌ترین مدرسه است. در این شرایط والدین می‌توانند فرزندشان را در نزدیک‌ترین مدرسه محل زندگی‌شان ثبت‌نام کنند، اما برخی از والدین با وجود مدرسه در نزدیک محل سکونتشان دیگر مدارس را برای تحصیل فرزندشان انتخاب می‌کنند. اغلب در این شرایط مدیران مدرسه مانع ثبت‌نام دانش‌آموز خارج از محدوده جغرافیایی محل سکونتش می‌شوند و والدین هم برای کسب رضایت مسئولان مدرسه به شکل داوطلبانه چک یا مبلغی پول را به عنوان کمک مردمی به مدرسه پرداخت می‌کنند. در اصل این گونه رفتارها روند ثبت‌نام را با مشکل مواجه می‌کند. اگر دانش‌آموز در نزدیک‌ترین مدرسه دولتی محل سکونتش ثبت‌نام کند، در صورت ناتوانی در پرداخت هزینه‌ها می‌تواند به مسئولان آموزش و پرورش اطلاع‌رسانی کند تا نسبت به درخواست او رسیدگی شود. در واقع نمی‌توان گفت که اغلب مدارس برای اخذ شهریه والدین و دانش‌آموزان را با مشکلات متعدد مواجه می‌کنند، بلکه انجمن اولیا و مربیان با درک شرایط اقتصادی خانواده‌ها از آنها شهریه اخذ می‌کنند. والدین قبل از اعتراض درباره روند ثبت‌نام در مدارس باید نزدیک‌ترین مدرسه به محل سکونتشان را برای تحصیل فرزندشان انتخاب کنند. همچنین والدین در صورت توان اقتصادی با توجه به کمبود بودجه در مدارس می‌توانند هزینه‌ها را پرداخت کنند، در غیر این صورت اگر اجباری برای پرداخت شهریه بود، باید مسئولان آموزش و پرورش را نسبت به این قضیه آگاه کنند. باید دانست که ریشه این نارسایی به دلیل پرداخت نکردن هزینه از سوی دولت به تناسب نیاز آموزش و پرورش و تمایل برخی اولیا برای کمک به مدارس است. برخی از والدین به دلیل چشم و همچشمی‌های موجود در جامعه خواستار تحصیل فرزندشان در برخی مدارس هستند، در این شرایط دانش‌آموز را به مدارس دور از محل سکونت فرستاده و به شکل دلخواه به ارائه شهریه و دیگر خدمات می‌پردازند.

هم اکنون دغدغه‌های والدین بر اساس تماس با سامانه اطلاع‌رسانی به آموزش و پرورش چیست؟

این موضوع را باید از مسئولان مربوطه جویا شد. در اغلب مدارس سایت و شماره تماس واحدهای بازرسی ادارات نصب شده است. هر یک از مناطق آموزش و پرورش هم با بررسی انتقادات و پیشنهادات در این واحد مساله مربوطه را مورد رسیدگی قرار می‌دهند.

آقای دکتر وزارت آموزش و پرورش در دوره‌های زمانی متعدد از نبود یا کمبود بودجه رنج می‌برد. مشکل این وزارتخانه چگونه باید حل و فصل شود؟

این مساله باید در زمان بررسی بودجه آموزش و پرورش مطرح شود. معمولا این لایحه با کسر بودجه به مجلس ارائه می‌شود. با بررسی میزان بودجه این وزارتخانه باید گفت که در هیچ‌یک از سال‌ها بودجه مناسب به آموزش و پرورش تعلق نگرفته است. با این تفاسیر سالی که نکوست از بهارش پیداست. تا وقتی مساله بودجه آموزش و پرورش حل و فصل نشود، مشکلات موجود در این وزارتخانه همچنان پابرجاست.

وضعیت پرداختی‌ها در مدارس غیرانتفاعی قابل مقایسه با مدارس دولتی نیست. در برخی از این مدارس شهریه‌های گران اخذ می‌شود. نظارت مسئولان بر این مدارس را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

در این مدارس هرگونه اخذ شهریه بر اساس تاریخ تاسیس مدرسه، خدمات ارائه شده و تعداد دانش‌آموزان محاسبه می‌شود. شورای نظارت بر مدارس غیردولتی نحوه اخذ شهریه در مدارس غیرانتفاعی را مصوب می‌کند. بر این اساس در اتاق مدیر و محل‌های قابل مشاهده برای همگان این مبلغ نصب می‌شود. درضمن بخشی از خدمات ارائه شده در این مدارس اجباری و اختیاری است. برای مثال در بخش خدمات اختیاری شاید برخی از والدین خواستار شرکت فرزندشان در اردو هستند و برخی دیگر خواستار آن نباشند. مدارس غیرانتفاعی هم در زمینه کم و کیف ارائه خدمات متفاوت هستند. برای مثال یک مدرسه‌ غیر انتفاعی با ارائه خدمات متعدد و متنوع شهریه گران اخذ می‌کند، اما دیگر مدرسه غیر انتفاعی با ارائه فقط مباحث درسی شهریه اندک اخذ می‌کنند. بنابراین کم و کیف اخذ شهریه در مدارس غیرانتفاعی به خدمات ارائه شده در این مدارس برمی‌گردد. اولیا باید فرزندشان را در نزدیک‌ترین مدرسه محل سکونتشان ثبت‌نام کنند تا هزینه‌ها کاهش یابد. خانواده‌ها به دلیل چشم و هم چشمی مشکلات ثبت‌نام در برخی مدارس را به وجود آورده‌اند.
آرمان- زهرا سلیمانی

Print Friendly, PDF & Email