جوانان

فقر محصول نابرابری

نظام آموزش ناعادلانه و طبقاتی حاکم بر میهن ما که بر نگرش واپس‌گرای قرون‌وسطایی مبتنی است، آرزو‌های جوانان را که بزرگ‌ترین گروه جمعیتی کشور ما را تشکیل می‌دهند، بر باد می‌دهد و چشم‌انداز آینده را برای آنان تیره کرده است. فرزندان قشرهای فرودست جامعه برای ادامه تحصیل در مقطع‌های متفاوت و برخورداری عادلانه از امکان‌های تحصیلی و فرصت‌های یکسان با فرزندان ثروتمندان هیچ امیدی ندارند. نظام آموزشی ظالمانه‌ای که جمهوری اسلامی ایران بر کشور ما حاکم کرده است، بی‌عدالتی و شکاف ژرف نابرابری‌ها را به‌وضوح نشان می‌دهد و درنتیجه امید و آرزوی جوانان لایه‌های فرودست از دست‌یابی به امکان‌های آموزشی محروم می‌مانند….

به گزارش ستاره صبح، همایش مقابله با فقر و نابرابری باهدف کاهش بی‌عدالتی آموزشی در «خانه اندیشمندان علوم انسانی» با حضور تعدادی از وزرای سابق آموزش‌وپرورش، وزیر پیشین رفاه و کارشناسان تعلیم و تربیت برگزار شد. موضوعات این همایش شامل «پنل چالش‌های نظام آموزشی در ایران»، «پنل سمن‌ها و فقر آموزشی، تجارب مدرسه‌یاری»، «پنل فقر آموزشی و کودکان با نیازهای ویژه» بود.متاسفانه فقر دسترسی بسیاری از کودکان را به آموزش از بین برده است. در ادامه گزیده‌ای از آنچه در این همایش عنوان شد را می‌خوانید.

فقر محصول نابرابری
علی ربیعی، استاد دانشگاه و عضو هیئت‌مدیره پویش جمعی خیر ایرانیان گفت: مجموعه مطالعات در سطح جهانی و ملی نشان می‌دهد که آموزش قلم رویی است که تأثیر بی‌بدیلی بر حرکت جامعه در جهت مقابله با ابعاد مختلف نارسایی‌ها، بحران‌ها و حتی نابرابری‌ها دارد و به ایجاد فرصت‌های برابر کمک خواهد کرد.
وی افزود: فقر به‌طورکلی محصول نابرابری است و نابرابری هم‌ریشه در فقدان آموزش در هر جامعه‌ای دارد. بدون سیاست‌گذاری مؤثر قادر به غلبه بر مشکلات و بحران‌ها نخواهیم بود.
علی ربیعی وزیر پیشین رفاه، استاد دانشگاه و رئیس هیئت‌مدیره پویش جمعی خیر ایرانیان در این مراسم اظهار کرد: این همایش به همت ۴ انجمن علمی و ۱۰ سمن و خیریه فعال، تشکل‌های صنفی معلمان و بازنشستگان آموزش‌وپرورش برگزار ‌شد.
ربیعی بابیان اینکه همبسته «تحریم» و «کرونا» موجب عمیق‌تر شدن فقر شده و آموزش قربانی فقر معیشتی و خوراکی شده است، گفت: بر اساس تحقیقات انجام‌شده، هزینه آموزش از سبد خانوار در سال ۹۸، ۲۹ درصد و در سال ۹۹، ۲۳ درصد کاسته شده است. آمار بازماندگی از تحصیل در دوره ابتدایی از ۱۴۰ هزار نفر به ۲۱۰ هزار نفر و در دوره متوسطه به ۷۶۰ هزار نفر رسیده است.

سهم دولت در تأمین هزینه آموزش
امیدی عضو شورای علمی و اجرایی همایش فقر و نابرابری آموزشی در این همایش اظهار کرد: در یک نگاه، عدالت آموزشی یعنی اینکه دسترسی به مدرسه ساده باشد اما شاخص مهم‌تر دسترسی به آموزش باکیفیت برای همه دانش‌آموزان است. وی افزود: برخی می‌گویند مگر ممکن است در جامعه‌ای که دانش‌آموزان از پایگاه‌های طبقاتی متفاوت هستند، آموزش باکیفیت را برای همه فراهم کرد؟ باید گفت مدرسه فراتر از درس دادن، عاملی برای کنترل متغیرهای بیرون از مدرسه است و باید بتواند سهم پایگاه اجتماعی خانواده‌ دانش‌آموزان در دسترسی به آموزش را کنترل کند. این نسبت در ژاپن حداکثر ۹.۶ درصد است یعنی پایگاه اجتماعی خانواده حداکثر ۹.۶ درصد در دسترسی به آموزش باکیفیت تأثیرگذار خواهد بود، در ژاپن شعار این است اگر از خانواده فقیر باشید هم می‌توانید از آموزش باکیفیت بهره ببرید.  امیدی ادامه داد: بر اساس گزارش سال ۲۰۱۹ یونسکو، پرداخت از جیب خانواده‌ها در تأمین مالی آموزش عمومی به‌طور متوسط ۲۰ درصد است. این نسبت در کشورهای پردرآمد حدود ۱۸ درصد، در کشورهای با درآمد متوسط حدود ۲۵ درصد، و در کشورهای کم‌درآمد حدود ۳۳ درصد برآورد شده است. وی اضافه کرد: در کشورهای OCED بیش از ۹۰ درصد مخارج آموزش توسط دولت و در کشورهای اسکاندیناوی بیش از ۹۹ درصد توسط دولت تأمین می‌شود درحالی‌که برآوردها در ایران نشان می‌دهد، سهم دولت در تأمین مخارج آموزش ۶۰ تا ۷۰ درصد است و پرداخت از جیب خانواده‌ها به حدود ۳۰ درصد رسیده است، بر اساس گزارش یونسکو، ایران دراین‌باره جزو کشورهای سطح ۳ یعنی پایین‌ترین سطح است.

شلوغی کلاس‌های آموزشی
امیدی بابیان اینکه بیش از ۶۰ درصد دانش آموزان ابتدایی در کلاس‌های شلوغ درس می‌خوانند، گفت: اگر کلاس‌های کمتر از ۵ دانش‌آموز را‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ کنار بگذاریم، نسبت دانش‌آموز به معلم در مقطع ابتدایی ۴ برابر استانداردهای آموزشی است. وی با اشاره به اینکه نرخ بازماندگی از تحصیل در سال تحصیلی ۹۷ ـ ۹۸ مطابق سالنامه آماری آموزش‌وپرورش در دوره ابتدای ۱.۷ درصد، متوسطه اول ۶ درصد و متوسطه دوم ۱۸.۶ درصد بود، افزود: در استانی مانند سیستان و بلوچستان ۴۶ درصد دانش‌آموزان بیرون از مدرسه هستند.

کاهش سطح یادگیری دانش آموزان
وی درباره نتایج آزمون‌های تیمز و پرلز عنوان کرد: بر اساس آخرین نتایج آزمون پرلز که در سال ۲۰۱۶ برگزار شد، یک‌سوم دانش‌آموزان ابتدایی توانایی کافی برای خواندن و درک مطالب کتاب‌های درسی خود را ندارند و در آخرین آزمون پرلز رتبه ایران بین ۵۰ کشور شرکت‌کننده ۴۵ است در آزمون تیمز نیز ۳۲ درصد دانش‌آموزان پایه چهارم و به همین میزان در پایه هشتم نمره کمتر از ۴۰۰ را کسب کردند و این موضوع به معنی ضعف شدید است.

۱۰ میلیون بی‌سواد مطلق
عضو شورای علمی و اجرایی همایش فقر و نابرابری آموزشی گفت: طی ۳۵ سال اخیر دو راه غلط طی شد. نکته اول اینکه شاهد تأکید بر نخبه‌گرایی در آموزش هستیم و دانش‌آموزانی راداریم که در المپیادهای علمی بین‌المللی می‌‌درخشند در شرایطی که ۱۰ میلیون بی‌سواد مطلق و ۲۰ میلیون نفر افراد زیر ۴۰ سال داریم که تحصیلات آن‌ها تا پایان دوره متوسطه اول است؛ نخبه‌گرایی مؤلفه مهم در تجاری‌سازی آموزش است. همچنین به‌جای تمرکز بر ارتقای کیفیت آموزش با گسترش بی‌رویه نهادهای دانشگاهی بی‌کیفیت مواجه هستیم. وی اضافه کرد: مسئله دوم، کالایی سازی آموزش است و به لحاظ دانشی در حال ارتکاب خطای اساسی در مقوله آموزش و سلامت هستیم، درحالی‌که این دو مورد، خیر و موهبت جمعی هستند و نباید به کالا تبدیل شوند تا خانواده‌ها با پرداخت پول بیشتر جنس باکیفیت‌تر بخرند.

نسبت دانش‌آموز به معلم
محمدرضا نیک نژاد عضو کانون صنفی معلمان در این مراسم، اظهار کرد: سال ۹۸ نسبت دانش‌آموز به معلم ۲۸ به یک بود و این عدد در تهران و البرز ۳۵ و در ایلام، کردستان و کهگیلویه و بویراحمد زیر ۲۰ نفر دانش‌آموز بود؛ در دوره متوسطه اول در جهان نسبت دانش‌آموز به معلم ۱۷، اروپا ۱۱ و ایران ۲۷ است این وضعیت در دوره متوسطه دوم در جهان ۱۹، اروپا ۱۳ و ایران ۱۷ است البته علت نزدیک بودن ایران به استاندارد جهانی شیب ترک تحصیل دانش‌آموزان است نه هنر ساختار آموزشی.

جنبش اجتماعی علیه خصوصی‌سازی آموزش
نیک نژاد ادامه داد: مخالف مدرسه پولی هستم اما این را حق خانواده می‌دانم که فرزندش را در این مدارس ثبت‌نام کند. ۴۰ نفر برتر کنکور امسال، همگی در مدارس غیردولتی تحصیل‌کرده بودند؛ این موضوع زیبنده و در شأن نظام آموزشی کشورمان نیست؛ رایگان شدن آموزش و بهداشت باکیفیت وظیفه دولت بوده و منّتی دراین‌باره بر شخصی نیست. وی گفت: خصوصی‌سازی آموزش با عناوین مختلف در آمریکا انجام شد و ۱۰ سال طول کشید تا جنبش اجتماعی دراین‌باره شکل بگیرد یعنی خانواده‌ها، دانش‌آموزان و معلمان، ایالت‌های مختلف را وادار به عقب‌نشینی در خصوصی‌سازی کردند.

به کانال صدای مردم در تلگرام بپیوندید
@sedayemardomdotnet

Print Friendly, PDF & Email
نمایش بیشتر
دکمه بازگشت به بالا