بین‌المللی

توافق روسیه، ایران و ترکیه برای تشکیل کنگرۀ ملی سوریه

در پایان اجلاس سوچی، رؤسای جمهوری روسیه، ایران و ترکیه توافق کردند که بزودی “کنگرۀ ملی سوریه” با حضور نمایندگان رژیم دمشق و نمایندگان اپوزیسیون تشکیل گردد. اما اپوزیسیون سوریه چند پاره است و فقط بخشی از آن از مسکو پیروی می‌کند. بخشی دیگر از مخالفان رژیم دمشق، هم‌زمان با نشست سوچی، در ریاض گرد آمدند تا به تشویق عربستان به تفاهمی نسبی دست یابند.

بعد از ظهر روز چهارشنبه ٢٢ نوامبر/اول آذر، ولادیمیر پوتین، حسن روحانی و رجب طیب اردوغان در شهر سوچی واقع در ساحل دریای سیاه به گفتگو نشستند. در پایان مذاکرات پوتین گفت: “رؤسای جمهوری ایران و ترکیه از پیشنهاد تشکیل کنگرۀ ملی سوریه استقبال کردند”.

حسن روحانی نیز در پایان نشست گفت: “هدف اصلی ما به دنبال این جلسه، تشکیل کنگره ملی سوری – سوری است تا از همه اقوام و مذاهب و احزاب فعال راجع به آیندۀ کشور به بحث و مذاکره بپردازند”.

اما رجب طیب اردوغان گفت: “کسی نمی‌تواند از ما انتظار داشته باشد که با گروه‌های تروریستی که امنیت ملی کشورمان را هدف گرفته‌اند، دور یک میز بنشینیم”.

او در عین حال افزود: “موفقیت ما به چگونگی موضع‌گیری تمام طرف‌ها به ویژه رژیم سوریه و مخالفانش وابسته است”.

روسیه همراه با ایران و ترکیه در حال پیشبرد روندی است که به مذاکرات آستانه معروف شده است. این جلسات که تاکنون چند بار در پایتخت قزاقستان تشکیل شده، به ایجاد “مناطق امن” در سوریه انجامیده است. تاکنون چهار منطقه با هدف برقراری آرامش نسبی و آتش‌بس در سوریه شکل گرفته که تا اندازه‌ای در کاهش تنش و خشونت مؤثر افتاده است.

در ادامۀ همین روند است که پوتین اینک پیشنهاد تشکیل “کنگرۀ ملی” را مطرح کرده است. با اینحال مشکلات و اختلاف نظرها هنوز فراوان است: از نظر مسکو و تهران کنار رفتن بشار اسد به هرج و مرج و فروپاشی خواهد انجامید. اما کشورهای غربی و گروه‌هایی که تاکنون با رژیم دمشق مبارزه کرده‌اند ماندن اسد را نمی‌پذیرند.

اپوزیسیون سوریه: چند پاره و بلاتکلیف

بخشی از اپوزیسیون سوریه با مسکو روابط نزدیک دارد اما سایر گروه‌ها “سرپرستی” روسیه را نمی‌پذیرند. بیش از ١۵٠ نفر از شخصیت‌های این اپوزیسیون همزمان با اجلاس سوچی در شهر ریاض گرد آمده بودند تا برای اتحاد نسبی تلاش کنند. استفان دی‌میستورا، نماینده سازمان ملل در آغاز این مذاکرات از مخالفان سوری خواست تا هرچه زودتر به یک جمع‌بندی و تفاهم کلی برسند.

عادل جبیر، وزیر امور خارجه عربستان نیز ابراز امیدواری کرد که مخالفان بتوانند هیاتی متحد به نشست آتی ژنو بفرستند. قرار است که نشست آیندۀ ژنو در بارۀ صلح سوریه تحت نظر سازمان ملل، هفتۀ آینده برگزار گردد.

تا غروب روز چهارشنبه ٢٢ نوامبر، پیشنهاد پوتین مبنی بر تشکیل “کنگرۀ ملی” هیچ واکنشی را در میان اعضای اپوزیسیون حاضر در ریاض برنینگیخت.

در عمل، دو اجلاس سوچی و ریاض که هم‌زمان تشکیل شد، بدون ارتباط با یکدیگر و حتی تا اندازه‌ای در رقابت با هم قرار گرفت.

Print Friendly, PDF & Email
نمایش بیشتر
دکمه بازگشت به بالا