آمار ضدونقیض از تعداد کودکان کار

کودکان کار به کودکان کارگری گفته می‌شود که به‌صورت مداوم و پایدار به خدمت گرفته می‌شوند که این امر آنها را در بیشتر اوقات از رفتن به مدرسه و تجربه دوران کودکی بی‌‌‌‌بهره می‌سازد و سلامت روحی و جسمی آنها را تهدید می‌کند. کار کودک نزد بسیاری از کشورها و سازمان ‌های بین‌المللی فعالیتی استثماری تلقی می ‌شود.

کار کودکان بسیار معمول است و می‌تواند شامل کار در کارخانه، معدن، کشاورزی، کمک در کسب‌و‌کار والدین، داشتن کسب‌و‌کار شخصی مانند فروش غذا یا کارهای نامتعارف باشد. ناپذیرفتنی ‌ترین شکل کار کودکان استفاده نظامی از کودکان و تن‌ فروشی آنها است. موارد کمتر جنجالی و معمولا قانونی با بعضی محدودیت‌‌ها شامل کار کشاورزی در ایام تعطیلی مدرسه (کار فصلی)، کسب‌و‌کار خارج از ساعات مدرسه و همچنین بازیگری یا آوازخوانی کودکان است. کار کودک در درجات مختلف در طول تاریخ وجود داشته، اما با آغاز سوادآموزی همگانی و تغییراتی که در شرایط کار طی صنعتی شدن به وجود آمد و ظهور مفاهیم حقوق کارگر و حقوق کودکان مورد نقد و بحث عمومی قرار گرفت. کار کودکان همچنان در جاهایی که سن ترک مدرسه پایین است شیوع دارد. بر اساس آمار سازمان جهانی کار (ILO) سالانه ۲۵۰‌میلیون کودک پنج تا ۱۴‌ساله در جهان از کودکی محروم می‌شوند. براساس این آمار ۱۲۰‌میلیون نفر از آنها وارد بازار کار شده و مشغول به کار تمام‌وقت هستند. ۶۱‌درصد این کودکان در آسیا، ۳۲‌درصد در آفریقا و هفت‌درصد در آمریکای لاتین زندگی می‌کنند. قاچاق انسان از راه‌های عمده وارد کردن این کودکان به بازار است. به جز کارگری برده‌وار، روسپی‌گری و فروش اعضای بدن کودکان از دیگر سرنوشت‌های کودکان قاچاق است.
خرداد سال گذشته مدیرکل دفتر امور آسیب‌های اجتماعی وزارت رفاه گفت که ما در بحث کودکان اول باید تفکیک تعریفی داشته باشیم. اولین آن تعریف کودک در اشتغال است که این به معنی کاری است که کودک انجام می‌دهد، ولی برای او مضر نیست‌ و بسیاری از فعالیت‌های کودکان را شامل می‌شود که پاره وقت یا دائم همراه با دستمزد یا بدون دستمزد باشد. نه اینکه کار کودک در همه کشورها مجاز باشد، ولی آن چیزی که راجع به آن کنوانسیون تشکیل شده و روزی را برای آن در تقویم در نظر گرفته باشد، مفهوم کودک کار است که اشاره به استخدام کودک برای کار دارد، به‌طوری که از کودکی خودشان محروم شوند، به مدرسه نروند و به‌لحاظ ذهنی، جسمی، اجتماعی و اخلاقی کار برای آنها مضر باشد؛ یعنی ممکن است که اشتغالی داشته باشند که برای آنها ضرر بالایی نداشته باشد. نه اینکه این نوع کاری که ضرری به کودک نزند مورد تایید است، ولی آن چیزی که جدی علیه آن کنوانسیون تشکیل شده و همه متفق هستند که نباید وجود داشته باشد کودک کار است. روزبه کردونی افزود: کودکان خیابانی، کودکانی هستند که در خیابان زندگی می‌‌کنند، بی‌خانمان هستند و کارتن خوابی می‌کنند ولی کودک در خیابان، کودکی است که روزها در خیابان کار می‌کند ولی شب به خانه‌اش باز می‌گردد و سرپناهی دارد. ما در ایران با پدیده دوم روبه‌رو هستیم. او بیان کرد: قطعا فقر یکی از مهم‌ترین دلایل کار کودکان در ایران است. در برخی مواقع ناآگاهی والدین، عدم دسترسی آسان به مدرسه است.
مدیرکل دفتر امور آسیب‌های اجتماعی وزارت رفاه خاطرنشان کرد: اما فقر دلیل قطعی در ایران نیست. وقتی که برای مواجهه با کاهش کار کودک در ایران اقدام کردیم تمرکز ویژه‌‌ای بر علت تولید کار کودک داشتیم. نتیجه نشست‌های متعددی که با موسسات خیریه و ان‌جی‌اوها، مطالعات بین‌المللی و دعوتی که از تیم ‌های خارجی داشتیم این بود که بازماندگی از تحصیل یکی از علل تولید کار کودک دانسته شده است. احتمال کار کودک با نرفتن به مدرسه بالا می ‌رود. بنابراین برای اینکه جلوی کار کودک را بگیریم یکی از اقدامات مهم این است که بازماندگی از تحصیل کودکان کنترل و کاهش یابد. به گزارش خبرآنلاین، کردونی اظهار‌کرد: براساس آمار درگاه ملی آمار ۴۰۰‌هزار نفر در شهرها در سنین ۱۰ تا ۱۹ سال مشغول به اشتغال هستند. برآورد ما از کودکان بازمانده از تحصیل در مقطع ابتدایی در ابتدای دولت یازدهم ۱۷۰‌هزار نفر بوده است که با اجرای سیاست‌های حمایتی آموزشی کاهش قابل توجهی یافته است.

آمار کودکان کار ایران بین ۳ تا ۷‌میلیون است

مهر سال گذشته عضو هیات رئیسه کمیسیون اجتماعی مجلس گفت: طرح جمع‌آوری کودکان سبب افزایش مشکلات و سوء‌ استفاده از کودکان می‌شود. ناهید تاج‌الدین درباره طرح ساماندهی کودکان کار افزود: طرح جمع ‌آوری کودکان کار در واقع پاک کردن صورت مساله آسیب‌های اجتماعی است. نماینده مردم اصفهان در مجلس ادامه داد: این طرح به جای مبارزه با علت نوعی مبارزه با معلول بوده و عملا وضعیت کودکان کار را در ایران وخیم‌تر می‌کند. او تصریح کرد: برخی کارشناسان مسائل اقتصاد شهری آمار کودکان کار ایران را بین سه تا هفت‌میلیون عنوان می‌کنند، ضمن اینکه این رقم برای تهران نیز ۲۰‌هزار نفر تخمین زده می‌شود، اما به‌دلیل اینکه اغلب کودکان کار هیچ‌گونه ثبت هویتی ندارند؛ آمار دقیقی در این زمینه نمی‌توان ارائه کرد. این نماینده مردم در مجلس دهم، افزود: جمع‌آوری کودکان کار با توجه به کثرت این کودکان و نیز گستردگی این آسیب اجتماعی عملا امکانپذیر نیست. او با بیان اینکه طرح جمع‌آوری کودکان کار منجر به زیرزمینی شدن این شغل می‌شود، گفت: این طرح همچنین آسیب‌های این کودکان را افزون‌تر می‌کند. تاج الدین ادامه داد: اگر پیش‌تر این کودکان مقابل چشم ما در خیابان‌ها کار می‌کردند، با طرح جمع آوری به کارگاه های زیرزمینی منتقل می شوند، یعنی آسیب های آنها بیشتر می‌شود.
او تاکید کرد: ورود این کودکان به بازار شغلی زیرزمینی باعث شکل گیری معضل بهره‌کشی می شود، ضمن اینکه زمینه را برای سوء استفاده از این کودکان بیش از پیش فراهم می‌آورد. عضو هیات رئیسه کمیسیون اجتماعی گفت: در مورد این طرح بیشترین آسیب متوجه دخترانی است که به‌عنوان کودک کار در خیابان کار می کنند. بنابراین ممکن است با طرح جمع آوری کودکان کار حتی تعداد ازدواج‌های زیر ۱۵ سال دختران به شکل تصاعدی بالا برود. او افزود: زمانی که اقتصاد کودک کار مختل شد، خانواده های کودکان کار دچار فروپاشی و شرایط اضطرار خواهند شد. بنابراین در شرایط اضطرار و به‌دلیل تحمل فشار فرساینده و با توجه به اینکه پسران در این خانواده‌ها به‌واسطه طرح جمع آوری کودکان کار از چرخه تولید خارج شده‌اند، ممکن است این خانواده‌ها دختران خود را بیشتر و زودتر از قبل مجبور به ازدواج کنند. تاج الدین با تاکید بر اینکه باید تبعات بلندمدت طرح جمع آوری کودکان کار را در نظر داشت، تصریح کرد: این کودکان پشت هر چراغ قرمز و پس از هر التماس یکبار درهم می شکسته و به‌لحاظ شخصیتی دچار اختلالات فراوان هستند. از این رو برخورد دفعی و تحکم‌آمیز همراه با دستگیری و جمع آوری می تواند در آینده منجر به شعله ور شدن حس انتقام‌جویی و حتی شکل گیری جرم نهادینه شده در قالب انتقام در این کودکان شود. به گزارش خانه ملت، عضو هیات رئیسه کمیسیون اجتماعی، گفت: طرح جمع‌آوری کودکان کار و طرح هایی از این دست بیش از هر چیز نیاز به پیوست های اجتماعی دارد، پیوست هایی که تبعات اجتماعی و هزینه‌ها و فایده های طرح را کاملا بررسی و در بوته نقد قرار دهد.
آرمان

Print Friendly, PDF & Email