زحمتکشان

گرامی باد اوّل ماه مه/ناصر زرافشان

امّا سرشت و نوع مشارکت طبقۀ کارگر در تحولات اجتماعی و تاریخی مستقیماً به تشکل یا عدم تشکل صنفی و سیاسی آن و نوع این تشکل¬ها بستگی دارد.

امسال در شرایطی به پیشواز روز جهانی کارگر می¬رویم که شیوع گستردۀ یک ویروس مهلک، هم جمهوری اسلامی را در عرصۀ داخلی و هم نظام نولیبرال حاکم بر جهان را در عرصۀ گسترده¬تر بین¬المللی، در برابر آزمونی جدّی قرار داده است. صرفنظر از شرایط ویژۀ هر یک از کشورها و مسائلی که معلول آن شرایط ویژه است، ضرورت برخورد با این بحران، دولت ¬ها را بطور عمومی و مشترک در برابر یک انتخاب ناگزیر قرار داده است: انتخاب میان حفظ جان مردم و قبول هزینه¬های آن که مستلزم قرنطینه شهرها و گاه تمام کشور برای مدّتی است که ناچار به رکود اقتصادی و کوچکتر شدن افتصاد کشورها منجر خواهد شد؛ یا حفظ سرمایه¬ها و منافع صاحبان ثروت و قدرت و جلوگیری از انقباض اقتصادی و خواب سرمایه¬ها، به بهای قربانی شدن بخش قابل توجهی از مردم که عمدۀ آنها زحمتکشان هستند.

به نظر می رسد کاربدستان جمهوری اسلامی ایران راه دوّم را انتخاب کرده¬اند. از همان آغازسال که تعیین حداقل دستمزد کارگران بدون موافقت و حضور نمایندۀ آنان، و فقط با حضور نمایندۀ دولت و نمایندۀ کارفرمایان تعیین شد، این جهت¬گیری آشکار بود. در شرایطی که نرخ تورّم از سوی بانک مرکزی در سال گذشته ۲/ ۴۱ درصد و حداقل مایحتاج یک خانوادۀ سه نفره کارگری چهار میلیون تومان اعلام شده است، حداقل دستمزد برای سال جاری را یک میلیون و هشتصد و سی و پنج هزار تومان تعیین کرده-اند. در زمینۀ مقابله با بحران کرونا هم آنان که طی دهه¬های گذشته از غارت منابع ملی به ثروت¬های باد آوردۀ نجومی رسیده¬اند، حتی حاضر نشدند یکی دو ماه حقوق و دستمزد بدون کار پائین¬ترین لایه¬های درآمدی جامعه را که دست بدهان زندگی میکنند تأمین کنند، تا هم آنان مجبور نباشند در این هنگامۀ بلاخیز برای تأمین نان شب و اجارۀ خانه خود هر روز بیرون آیند، به آب و آتش بزنند و قربانی شوند؛ و هم این اپیدمی مهلک در زمانی کوتاه¬تر و به شیوۀ خردمندانه¬تری مهار شود. در حالی که در بسیاری از کشورها سرمایه¬داری دیگر که در آنها از ثروت¬های باد آوردۀ نفتی هم خبری نیست، دولت و کارفرما هر یک پرداخت بخشی از حقوق و دستمزد کسانی را که در دورۀ قرنطینه در خانه مانده¬اند، بی بهانه و بی تشریفات پرداخت میکنند.

در عرصۀ جهانی هم بحران کرونا محکی بود که سرشت واقعی نظام لیبرال و درماندگی آن را برملا ساخت، نظامی که یکی از موفقیت¬های درخشان آن طی چند دهه سلطه¬اش بر جهان، انهدام شبکه¬های بهداشت و درمان عمومی و محروم ساختن تهیدستان جوامع از خدمات این شبکه ها است که از یادگارهای دولت رفاه بود. محکی بود که نشان داد نظام¬هائی که همۀ منافع و ثمرات کار زحمتکشان را در راه توسعه طلبی های نظامی طبقۀ حاکم و تولید توپ، تانک و بمب و موشک و تجهیز سیستم¬های اطلاعاتی و امنیتی و چاق تر کردن دستگاه سرکوب صرف میکنند. و فضای شهرها را زیر پوشش صدها و هزارها دوربین در هر کوی و برزن قرار میدهند تا بتوانند جزئی¬ترین حرکات مردم را زیر نظر داشته باشند، وقتی موضوع به حفظ جان مردم مربوط باشد، تا چه حدّی بی تفاوت، درمانده وناتوان¬اند. چرا آنان که در غارت ثروت ملّی، در غارت مردم با ترفندهای مالی، با مشتقه¬های تو در تو و پیچ در پیچ آنهمه مهارت دارند، آنان که در کشتار و سرکوب مردم آنهمه شدت به خرج میدهند، وقتی پای حفظ جان مردم در میان باشد این همه درمانده و ناتوان اند؟

امروز، حتی همین دولت¬ها هم روشن¬تر از هر زمان دیگری این واقعیت را درک کرده اند هر حاکمیت فقط زمانی نیرومند است که مردم آن را بخواهند. در شرایط عادی و سکون، میتوان با کنترل و سرکوب، با تبلیغات و عوامفریبی، با جذب گروهی و مرعوب کردن گروهی دیگر نظام موجود را حفظ کرد. امّا در بحران¬های نامنتظره و سخت، تنها حمایت و مقاومت مردم میتواند مانع فروپاشی نظام¬های سیاسی شود.
تاریخ در آستانۀ تحولات جدّی است و دورۀ حاضر، دورۀ چنین بحران¬هائی است. تغییر صف¬بندی قدرت در جهان، انتقال مرکز ثقل اقتصاد جهان از غرب به شرق و دیگر تحولات و رویدادهای نامنتظره¬ای که آغاز سدۀ بیست و یکم رخ داده بخوبی نشان میدهند که جهان در حال عبور از یک پیچ تاریحی است و سرنوشت ما هم از کلّیت جهان جدا نیست. از سوی دیگر تعادل کنونی اکثریت دولت¬ها که فاقد پشتیبانی و حمایت مردم¬اند، تعادلی لرزان و ناپایدار است و بحران¬های نامنتظره و خارج از روال روزمره¬ای که تحت کنترل و مهندسی آنان قرار دارد، به آسانی میتواند این تعادل را برهم زند. از اینرو باید پندارهای واهی را کنار گذارد و برای رویاروئی با شرایط جدید و وظائف جدید آماده شد.
امّا سرشت و نوع مشارکت طبقۀ کارگر در تحولات اجتماعی و تاریخی مستقیماً به تشکل یا عدم تشکل صنفی و سیاسی آن و نوع این تشکل¬ها بستگی دارد. باید به جای حرکات واکنشی، موردی و پراکنده، تشکل¬هائی بوجود آورد که برای دستیابی به مطالبات فوری و هدف¬های نهائی، بطور روزمره، و دائم فعالیت کنند.
گرامی باد اوّل ماه مه

ایمیل رسیده

 

به کانال صدای مردم در تلگرام بپیوندید
@sedayemardomdotn

Print Friendly, PDF & Email
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا