زنان

ساختار غلط؛ قوانین ارتجاعی با تفکر واپس گرا

در رسانه‌های زیر نظر رژیم ولایی، درباره اقدام‌هایی [کوچک و مقطعی و با گام‌های مورچه وار] باهدف توانمندسازی اقتصادی زنان خبرهایی با آب‌وتاب زیاد منتشر می‌شوند. اما این اقدام‌ها در جهت توانمندسازی زنان، به‌ویژه منابع مالی آنان، در تلاطم امواج بزرگ فقر، بیکاری، و رشد تورم، محو و بی‌اثر می‌شوند. اصولاً این‌گونه اقدام‌ها برای رفع نیازهای اولیه میلیون‌ها نفر که از فقر رنج می‌برند، به‌جایی نمی‌رسد، آن هم در کشوری که علاوه بر بحران اقتصادی و بیکاری، هستی‌ میلیون‌ها نفر در مدت زمانی کوتاه با زلزله و سیل برباد رفته است و می‌رود…واکاوی ابعاد روانشناسی محدودیت حضور زنان در جامعه در گفت‌وگو با محمدرضا ایمانی، روانشناس اجتماعی
روزنامه جهان صنعت،
مهدیه بهارمست- خشونت علیه زنان تنها به زمان و مکانی مشخص معطوف نمی‌شود بلکه سابقه دیرینه دارد. کافی است کمی در خیابان فارغ از نوع پوشش قدم بزنید، از راننده تاکسی تا پیک موتور و مغازه‌دار و حتی رهگذران انواع و اقسام متلک و توهین‌ها را روانه شما می‌کنند.
آزار خیابانی تجربه‌ای است که ما را از هر قومیت، نژاد، طبقه اقتصادی، جنسیت و… به یکدیگر پیوند می‌دهد. این زخم‌های مشترک، اشارتی است بر ضرورت قدم برداشتن برای ایجاد حساسیت‌ در جامعه ایرانی.
در فقدان آموزش‌های ضروری در مدارس، در حالی ‌که رسانه ملی دغدغه‌های مردمی را نادیده می‌گیرد و واقعیات جامعه ایرانی را انعکاس نمی‌دهد، در فضایی که تفکیک جنسیتی و راندن زنان به حوزه خصوصی به عنوان تنها راه‌حل تامین امنیت معرفی می‌شود، برای مبارزه با باورها و کلیشه‌های آسیب‌زایی که این‌گونه ما را در مقابل یکدیگر و در موقعیت نابرابر قرار می‌دهد، راهی جز شکستن سکوت و گفت‌وگو با روانشناسان و جامعه‌شناسان نداریم. حال دیگر خشونت بر زنان هم به مجلس یازدهم راه پیدا کرده است.
«هیات هفت نفره متشکل از اعضای هیات رییسه مجلس بعد از بررسی درخواست زنان نماینده برای حضور در هیات‌رییسه کمیسیون‌ها تاکید کردند که زن باید بچه‌داری و به امورات خانه رسیدگی کند.» این موضوع را سمیه محمودی، نماینده شهرضا و دهاقان از زبان همکاران خود بیان کرده است. وی در ادامه گفته از ظرفیت زنان در ترکیب هیات‌رییسه مجلس و کمیسیون‌ها استفاده نشده در حالی که زنان نیمی از جامعه را تشکیل می‌دهند.
این نماینده در مورد مقابله سیاست‌های ضدخانواده که مجلس یازدهم از آن به عنوان اولویت‌های خود یاد می‌کند گفته وقتی در مجلس از ظرفیت زنان در ترکیب هیات‌رییسه مجلس و کمیسیون‌ها استفاده نمی‌شود و یا کارمندان زن حتی نمی‌توانند در آزمون دبیری کمیسیون‌ها شرکت کنند چطور می‌توان با سیاست‌های ضدخانواده مقابله کرد در حالی که زن رکن اصلی آن است. گفته‌های این نماینده واکنش و انتقاد‌های بسیاری را برانگیخته است.
چرخه خشونت
در همین رابطه محمدرضا ایمانی، روانشناس اجتماعی به «جهان صنعت» گفت: به لحاظ تمدنی ملت ایران، ملتی است که به موضوعات مهم پیرامونش از جمله نعمت‌هایی که زمین به او هدیه داده، احترام می‌گذارد. همچنین خوب می‌داند که زن، ریشه زندگی بشر است. زن موجودی است که از بستر آن تمام زندگی ما ریشه می‌گیرد و رشد پیدا می‌کند. زن موجودی است که قدرت خلق در بطنش را دارد. ما می‌دانیم که خدا به زن چنین قدرتی را اعطا کرده پس چطور به خودمان اجازه هتک حرمت می‌دهیم. آیات، روایات و احادیث زیادی وجود دارد که در سیره ائمه جایگاه زن و دختر بسیار بالاتر از مردان آن زمان بوده است. در جامعه قدیم ما هم اینگونه بوده اما به عقیده من از ماهیت هویت‌مان کمی دور شده‌ایم. در نظر نمی‌گیریم که کتک زدن یا کشتن یک زن البته برای کشتن یک زن لزوما نباید با داس سر او را ببریم چه بسا عواقب تخریب یک زن با الفاظ و کلمات بسیار بیشتر است.
وی افزود: به‌طور مثال در شهر مذهبی که اتفاقا انسان‌های متمدنی هم در آنجا زندگی می‌کنند اما متاسفانه میزان طلاق و سقط جنین بسیار بالاست. وقتی این علت را از نگاه روانشناسی و جامعه شناسی بررسی می‌کنیم متوجه می‌شویم که در آن جامعه مردان تیکه و متلک فراوانی نسار همسرانشان می‌کنند. وقتی زنی را مورد آزار و اذیت کلامی قرار می‌دهیم هویت و موجودیت خودش را در خطر می‌بیند و تصمیم می‌گیرد موجود دیگری را همانند سرنوشت خودش به دنیا نیاورد. این قضیه، جامعه را دچار یک بحران می‌کند. چرا باید زنان را در وضعیت اسفناکی قرار دهیم که آنها هویت و شخصیت خودشان را در خطر ببینند. در صورتی که اگر هر جامعه‌ای زنان با سواد، دانا، خردمند و توانایی را داشته باشد آن جامعه به یک جامعه تمدن ساز، باهویت و شاداب تبدیل می‌شود. زیرا تمام ما درون خانواده پرورش یافته‌ایم؛ تفکرات و ایده‌های آن مادری هستیم که با عنوان زن وجود دارد. اگر زنانی با روحیه بزرگ در جامعه وجود داشته باشند و مرد‌هایی که در دامان آنها پرورش پیدا می‌کنند بعدا می‌توانند پدر، برادر، همکار و همسر خوبی باشند. اما اگر در جامعه زنانمان را تخریب و تضعیف کنیم در آینده مردانی فلج و فاقد قدرت تصمیم‌گیری خواهیم داشت. برخی مردان مدام در حال آزار روانی، روحی، جسمی و جنسی زنان در جامعه هستند به دور از اینکه همین زنان آسیب‌دیده قرار است روزی همسر و مادر فردی باشند. تمام این موارد به صورت زنجیره‌وار در کنار هم قرار دارد.
ایمانی در ادامه گفت: درصد بسیار بالایی از زنان جامعه ما در مقابل خشونت و تحقیر سکوت می‌کنند. همین سکوت آثار مخربی را در جامعه پدیدار می‌کند. البته زنان بسیاری از نگاه رهگذران خیابان می‌ترسند زیرا نگاه مردان شهوانی است نه انسانی. گرچه چنین جامعه فاسدی را با دست‌های خودمان درست کردیم. متاسفانه ما فرهنگ‌مان را فراموش کردیم. اگر به دنبال جامعه آرمانی و بسیار با ارزش هستیم باید بدانیم که ریشه آن زنان است؛ زنی که قرار است همسر، همراه و مادر بچه من نوعی شود هرچقدر که قوی و بانشاط باشد نسلی به من تحویل می‌دهد که همیشه با افتخار به وی نگاه می‌کنیم. اگر می‌خواهیم در لجنزاری که به آن شکل دادیم زندگی کنیم همین رفتار و برخوردها را ادامه دهیم.
ریشه نگاه زن‌ستیزانه
این روانشناس در خصوص ریشه نگاه زن‌ستیزانه در جامعه ایرانی گفت: برخی از ریشه‌های این نگاه به خانواده برمی‌گردد. آیا در یک خانواده کسی به پسر خود رفتار صحیح در مواجهه با دختر را آموزش می‌دهد؟ خیر بلکه از ابتدا مدام در گوش پسر می‌خوانند پسر‌ها شیرند مثل شمشیرند، دختر‌ها موش اند مثل خرگوش‌اند! این شعر فوق‌العاده مزخرف و بی‌ارزش است. یا به دختران‌مان مدام یادآوری می‌کنیم که چقدر نحیف و ضعیف هستند. این رفتارها از خانواده نشات می‌گیرد. اتفاقا دختران توانایی و قدرت‌هایی دارند که برخی مردان از آن عاجزند. چرا مدام یک ورزش را برای زنان ممنوع اعلام می‌کنیم، مگر ورزش کردن تبعیض‌آمیز است! نگاه جامعه به زنان به شدت جنسیتی است. متاسفانه این نگاه در چند سال اخیر بسیار بیشتر شده است. جایگاه زن را نباید مورد تخریب قرار دهیم زیرا تحقیر یک زن یعنی تخریب جامعه.
بهترین برخورد سکوت نیست
ایمانی در خصوص برخورد صحیح زنان در مواجهه با آزارهای خیابانی گفت: در گذشته اگر مردی در ملاءعام به زنی توهین می‌کرد مابقی به آن مرد حمله فیزیکی و کلامی یا حتی از آن زن دفاع می‌کردند. ولی امروزه جامعه به مرز بی‌تفاوتی رسیده است. مردم چنان درگیر زندگی خود هستند که دیگر توان دفاع از زنی که در خیابان مورد خشونت قرار می‌گیرد را ندارند. این بی‌تفاوتی‌ها باعث شده که رفتارهای خشونت‌آمیز نسبت به زنان افزایش پیدا کند. گرچه زنان ما هم باید شجاعت و شهامت لازم را برای مقابله با این افراد پیدا کنند که اگر زنی در خیابان مورد خشونت روانی قرار گرفت با آن فرد مقابله کند نه اینکه سکوت را پیشه کند زیرا آن فرد بیشتر از قبل گستاخ می‌شود.
وی افزود: خشونت کلامی در بین زنان بسیار زیاد است. هیچ فرقی نمی‌کند وی نماینده مجلس باشد یا زن خانه‌دار حتی دیگر فرقی در پوشش آن زن وجود ندارد بلکه به تمام زنان جامعه فارغ از نوع پوشش آزار روانی، روحی و جنسیتی می‌شود.
راهکار
ایمانی گفت: در ابتدای امر زنان باید به خودشان ایمان داشته باشند و در مقابل چنین تبعیض‌هایی بایستند. در مرحله بعدی مرور زمان و فرهنگ‌سازی تنها راهکار پایان خشونت‌ها علیه زنان است. زنان امروزه باید بر سواد و تخصص خود تکیه کنند و در مقابل دشنام‌گویی‌ها سر فرود نیاورند. زنی که توانایی و صلاحیتش را باور ندارد به عنوان یک نماینده مجلس نمی‌تواند از حقوق مردمش دفاع کند. اتفاقا این زن باید خودش را با شایستگی‌هایش بروز دهد. در این صورت موجب تحسین اجتماعی می‌شود وگرنه با تکذیب پی‌درپی خبر اعتماد مردم را از دست خواهد داد و نمی‌تواند نماینده جمعی از زنان ما در مجلس باشد. تنها راهکار مقابله با آزارها مقاومت، صبر، قدرت و شایستگی است.

به کانال صدای مردم در تلگرام بپیوندید
@sedayemardomdotnet

Print Friendly, PDF & Email
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

همچنین ببینید
بستن
دکمه بازگشت به بالا