گوناگون

بازی بورس با نرخ تورم

بسیاری از افرادی که با رؤیای رسیدن به سودهای هنگفت یا حفظ ارزش دارایی‌شان و به‌دعوت سران رژیم ولایت فقیه، وارد بورس شده بودند اکنون خود را بازنده‌های بزرگ این قماربازی نابرابر می‌بینند……

به گزارش همدلی، تقریبا در همه کشورهای دنیا، تحلیل‌گران درباره تاثیر تورم بر روند حرکتی بازار سرمایه صحبت می‌کنند، اما در ایران بیشتر آگاهان اقتصادی و حتی تحلیل‌گران بورس از تاثیر رشد شاخص کل بورس بر سطح عمومی قیمت‌ها اظهارنگرانی می‌کنند. یعنی اگر در سایر کشورهای دنیا، شاخص تورم تاثیر مهمی روی ارزش سهام شرکت‌ها داشته باشد، در ایران اما این قضیه متفاوت است و از دریچه نگاه آگاهان اقتصادی، این شاخص کل بورس است که می‌تواند تورم و در نتیجه سطح عمومی قیمت کالاهای اساسی را دستخوش تغییر کند. این نوع نگاه در ماه‌های گذشته که روند شاخص صعودی بود، بیشتر مطرح بود؛ یعنی در روزهایی که شاخص کل بورس تا دو میلیون تومان پیش رفت و بازار سرمایه سبزترین روزهایش را سپری می‌کرد، اظهارنظرهایی از این دست که روند صعودی بازار سرمایه باعث گرانی‌های سرسام‌آور اخیر در بازار کالاهای اساسی شده، از سوی کارشناسان مطرح می‌شد. طبق اعلام مرکز آمار ایران، نرخ تورم سالانه آذر سال جاری برای خانوار‌های کشور به ۳۰.۵درصد رسید که نسبت به همین اطلاع در ماه قبل، ۱.۵واحد درصد افزایش نشان داد. این آمار در حالی منتشر شد که همزمان برخی از تحلیل‌گران از احتمال رسیدن تورم به ۵۰ درصد در سه ماهه پایانی سال خبر می‌دادند و یکی از نتایج مثبت شدن شاخص کل بورس را القای تورم در جامعه عنوان می‌کردند.
اگرچه از نگاه برخی دیگر از تحلیل‌گران، آنچه که تورم سال جاری را تشدید کرده، چیزی جز سیاست‌های نادرست دولت در قبال کسری بودجه و در مجموع بی‌نظمی‌های اقتصادی نبوده، اما در این میان رشد شاخص در ماه‌های ابتدایی سال توجه برخی دیگر از کارشناسان را در این زمینه به خود جلب کرد تا همه کاسه‌کوسه‌ها بر سر بورس شکسته باشد و سرکوب قیمت‌ سهام شرکت‌های شاخص‌ساز، به بهانه ایجاد سدی محکم در مقابل تورم، داستان‌های تلخی را در بازار سرمایه رقم زد. بر همین اساس در حالی که عده‌ای از آگاهان اقتصادی می‌گویند، ریشه اصلی شیب صعودی تورم در سال جاری، افزایش بدهی خالص دولت به بانک مرکزی و رشد خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی است، اما همانطور که در سال‌های گذشته از نگاه عده‌ای افزایش قیمت دلار در تحمیل تورم نقش داشته، امسال اما این گرانی‌ها به بورس نسبت داده می‌شود. با وجود روند نزولی بازار سرمایه طی ماه‌های اخیر، اظهارنظرها درباره تاثیر مثبت شدن شاخص کل بورس بر وضعیت کلی بازارها تمامی ندارد. همین دیروز بود که سرپرست اسبق وزارت اقتصاد یک‌بار دیگر به تاثیر رشد قابل‌توجه بازار سرمایه بر تورم در ماه‌های ابتدایی سال جاری اشاره کرد و به نود اقتصادی گفت: «ریزش بازار سرمایه اتفاق مثبتی بود، اگر شاخص بورس بالای دو میلیون واحد می‌ماند و روند صعودی بازار ادامه پیدا می‌کرد، شاهد یک موج تورمی دیگر در اقتصاد ایران بودیم که خوشبختانه جلویش گرفته شد».
بماند که هر گونه دستکاری یا محرکی در ایجاد روند صعودی و نزولی بازار سرمایه از نظر اقتصادی جای سوال دارد و با اصول اولیه این بازار که باید بر مبنای شفاف‌سازی یا بر اساس عرضه و تقاضا در تعیین قیمت‌ها نقش داشته باشد، سازگار نیست و در بسیاری از این گونه اظهارنظرها کلیت این موضوع به فراموشی سپرده شده، اما سوالی که مطرح می‌شود این است که چرا در کشور ما فقط با مثبت شدن شاخص کل بورس نگرانی برای شدت گرفتن شیب تورم بیشتر شده و در سایر کشورهای دنیا، روند صعودی بورس کاری با تورم ندارد و اتفاقا این تورم است که در صورت مثبت شدن می‌تواند شاخص کلی بورس را صعودی کند. آیا این تفاوت خود نشان‌دهنده اشکال اساسی در سیاست‌های اقتصادی ایران با سایر کشورها نیست؟ در حالی که تورم به باور بسیاری از آگاهان اقتصادی ریشه در بودجه‌ریزی نادرست، وابستگی عمیق به درآمدهای نفتی و در کل چاپ پول بدون پشتوانه از سوی دولت‌ها برای جبران کسری بودجه دارد، به نظر می‌رسد دست گذشتن فقط روی شاخص کل بورس و جلوگیری از حرکت این بازار، به نوعی لاپوشانی در اتخاذ سیاست‌های تورم‎‌زای دولت تلقی می‌شود. سجاد بوربور، کارشناس بازار سرمایه، در پاسخ به این سوال که چرا نگاه آگاهان اقتصادی ایران به تورم، مبتنی بر بورس است و با هر گونه گرانی بازار سرمایه اولین جایی است که باید پاسخگوی گرانی‌ها باشد، اما در سایر کشورها برعکس این حالت است و اتفاقا این تورم است که در صورت شدت گرفتن می‌تواند در حرکت رو به بالای شاخص بورس تاثیرگذار باشد، این‌طور به «همدلی» پاسخ می‌دهد: «واقعیت این است که تورم یک پدیده پولی است، پدیده پولی یعنی با رشد پایه پولی، نقدینگی افزایش می‌یابد، در صورتی که نقدینگی رشد کند اما رشد تولید ناخالص داخلی متوقف شود، تورم شکل می‌گیرد». بوربور در ادامه صحبت‌های خود با «همدلی» گفت: «در کنار رشد نقدینگی بدون افزایش تولید ناخالص داخلی، رشد کلی شاخص بورس نیز به دلیل تاثیر روانی در جامعه می‌تواند در افزایش سطح عمومی قیمت کالاهای اساسی تاثیرگذار باشد، یعنی وقتی شاخص کل بورس صعودی می‌شود، مردم ترجیح می‌دهند تا خودروی لوکس، مسکن لوکس و حتی ساعت گران‌تر داشته باشند، بنابراین با گرایش بیشتر به این کالاها، یک انتظار روانی در جامعه ایجاد می‌شود و قیمت کالاها افزایش می‌یابد». این کارشناس بازار سرمایه در ادامه به «همدلی» گفت: «وقتی شاخص کل بورس، رشد ۱۰ برابری را تجربه کرد و حتی کار به جایی رسید که ارزش سهام شرکت‌ها نیز حدود ۱۳ تا ۱۴برابر رشد کرد، این به معنای آن است که کسی که در این بازار سرمایه‌گذاری کرده، قدرت خرید بالاتری دارد و طبقات نوکیسه بیشتری به جامعه افزوده شده‌اند، با رشد این افراد در جامعه مصرف‌گرایی بیشتر شده و در نتیجه میزان مصرف کالاهای لوکس در جامعه بیشتر می‌شود، افزایش مصرف این کالاها در بالا رفتن تورم نقش قابل‌توجهی را می‌تواند داشته باشد».

به کانال صدای مردم در تلگرام بپیوندید
@sedayemardomdotnet

Print Friendly, PDF & Email
نمایش بیشتر
دکمه بازگشت به بالا